Fethiye Belediyesi ve S.S. Likya Fethiye Kadın Girişimi, Üretim, İşletme ve Kalkınma Kooperatifi işbirliğinde yapımı tamamlanan Kaya Halısı Dokuma Atölyesi hizmete açıldı. Kaya halısı dokuma atölyesinin açılışının ardından ise, Fethiye Belediyesi Özer Olgun Kültür Merkezi’nde Kaya Halısı ve Fethiye Kilimi sergisi vatandaşların beğenisine sunuldu.
Fethiye Belediyesi tarafından Türk patent ve marka kurumuna başvurusu yapılan, ‘Fethiye Kaya Halısı, Fethiye Kayaköy Halısı, Fethiye Halısı’ 20.11.2021 tarihinde coğrafi işaret tescil belgesini almaya hak kazanmıştı. Coğrafi işaretin alınmasının ardından Fethiye Belediyesi ve Likya Fethiye Kadın Girişimi Kooperatifi, Kaya Halısı Dokuma Atölyesi için yoğun mesai harcadı. Çalışmaların ardından Kayaköy’e yapılan dokuma atölyesi, protokol temsilcilerinin katılımlarıyla, pandemi kurallarına dikkat edilerek hizmete açıldı.
Kayaköy Mahalle Muhtarı Metin Ekiz, “Yaklaşık 60 yıl önce ninelerimizin, annelerimizden gelen kaya halısını hiçbir zaman unutmadık. Karaköy’ümüzü ziyarete gelen tatilciler bizlere soruyor; ‘Kayaköy’ünün neyi meşhurdur?’ Bizlerde kaya halısını, nohudu ve inciri meşhurdur diye söylüyoruz. Ama misafirlerimize bu ürünlerimizi gösteremiyoruz. Bu noktada kaya halısını devam ettirmek için başta Çiğdem Karaca, Alim Karaca ve emeği geçen tüm arkadaşlarımıza teşekkür ediyoruz” dedi.
Fethiye Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Osman Çıralı, “Fethiye Belediyemiz ve Fethiye Ticaret ve Sanayi Odası olarak, yerel değerlerimizi ön plana çıkartmak, yöresel ürünlerin tarihi geçmişini ve kendine has özelliklerini belgelemek ve ekonomiye kazandırmak için çalışıyoruz. Bu konuda kaymakamlığımız ve belediyemizle birlikte hareket ediyoruz. Bugün de bölgemizin kültürel değeri Kaya Halısı dokuma atölyesinin açılışı için bir aradayız. FTSO olarak, Seydiler Kilimi ile ilk coğrafi işareti bölgemize kazandırdık, Seydiler Kilimi’nin coğrafi işaretinin alınması amacıyla Odamız tarafından yürütülen çalışmalar, 3 Şubat 2020 tarihinde tamamlandı ve böylece Seydiler Kilimi; Fethiye-Seydikemer bölgesinde coğrafi işaret alan ilk ürün oldu. Coğrafi işaretli ürün tesciliyle birlikte Seydiler Kilimi, Kaya Halısı ve Üzümlü Dastarı ve Fethiye Tahini’nin maddi değeri daha da arttı. Şimdi en büyük sorunumuz, Seydiler Kilimi ve Kaya Halısı dokuyanların sayısının yok denecek kadar az olması. Üretimin arttırılması için Odamız, Fethiye Belediyesi ile birlikte hareket ediyor. Eğitim, üretim, tanıtım, markalaşma ve satış, pazarlamayı içeren projelerimizi, bölgemizdeki diğer kurum ve kuruluşların da desteğiyle gerçekleştirmek istiyoruz” dedi.
Fethiye Belediye Başkanı Alim Karaca, “Küçükte olsa bir açılış yapıyoruz ama anlamı olduça büyük bir açılış. Biz bir ve beraber olabildiğimiz müddetçe Fethiye’de güzel şeylerin olacağına inanıyorum. Değerli oda başkanlarımız ve STK’daki temsilcilerimiz ile birlikte biz Fethiye’mize değer katabilmek ve değerli hale getirebilmek için onlarla birlikte hep beraber çalışıyoruz. Aldığımız birçok ödülde de onların emekleri ve çalışma arkadaşlarımızın emekleri çok fazla. Biz yok olmaya yüz tutmuş, Kayaköy halısını küçük bir ateş yakarak, önümüzdeki kuşaklara değerli bir hale getirebilmek, yeni bir iş kolu haline getirebilmek için ekonomilerine destek sağlayabilmeleri için önümüzdeki süreç boyunca bu bölgedeki gönüllü olmak isteyen bütün arkadaşlarımıza destek olmak istiyoruz. Nasıl Üzümlüde’ki dastarhanede o bölgedeki bütün kadınlarımıza tezgahlarından dokuma ipliklerine kadar destek olduysak, buradaki vatandaşlarımıza da bizler destek olmak istiyoruz. Burada sadece küçük bir alanda değil evlerde bunu genişleterek de devam etmek istiyoruz. Gönüllü olacak bütün vatandaşlarımız bizler ile işbirliği yaptığı takdirde onların tüm tezgahlarını ve malzemelerini belediye olarak biz karşılayacağız. Biz geçmişteki bu tür kültürel değerlerimizi gelecek kuşaklara aktarabilmek adına belediye olarak buradaki odalarımız ile birlikte ve bu tür kültürel değerlere önem veren insanlarla birlikte mücadele etmeye devam edeceğiz. Bu bölgedeki bütün insanlara ve bu tür etkinliklerin devam etmesi adına da her türlü desteğimizi sağlayacağımız konusunda hiç kimsenin şüphesi olmasın. Yıllarca MÖ. 2000 ve 3000 bin yıllarında Orta Asya da Altaylı dağlarının civarında yaşayan Türkmenlerin o soğuk coğrafyada ısınabilmek adına koyunyünleri ile başlayan aşama aşama bu günlere kadar gelen halımızı 19. Yüzyılda Fransa’dan gelen motiflerle işlenerekten ticari bir ivme kazanmıştır. O günden bu güne kadar birçok bölgede Kayseri’de, Hereke’de, Çanakkale’de, Afyon’da, Manisa’da, Erzurum’da ve Muğla’mızda halı dokumaya devam edilmektedir. Kaya halısının önemini sizlerde biliyorsunuz. Bölgedeki kök boyaları, doğal iplikler kullanılaraktan yapılan bu doğal halının gelecek kuşaklara aktarılması adına lütfen hep beraber özellikle burada yaşayan değerli ablalarımızın teyzelerimizin buna hevesli olmalarını istiyoruz. Bizler her türlü desteği sizlere vereceğiz. Coğrafi işareti alan bu değerli ürünlerinde gelecek kuşaklara aktarılması adına hep beraber çalışalım” dedi. Konuşmaların ardından Kaya Halısı Dokuma Atölyesi’nin açılışı gerçekleştirildi.
Kaya Halısı ve Fethiye Kilimi Sergisi açıldı
Kaya Halısı Dokuma Atölyesi açılışının ardından Kaya Halısı ve Fethiye Kilimi Sergisi, Fethiye Belediyesi Özer Olgun Kültür Merkezi’nde vatandaşlarla buluştu. Sergi açılışına Fethiye Kaymakamı Eyüp Fırat, Fethiye Belediye Başkanı Alim Karaca, Garnizon Komutanı Sedat Karabay, Fethiye Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Osman Çıralı, Ziraat odası başkanı Kenan Karayiğit, Likya Fethiye Kadın Girişimi, Üretim, İşletme ve Kalkınma Kooperatifi Başkanı Çiğdem Karaca, Kayaköy Muhtarı Metin Ekiz ve bölge halkı katıldı.
Yöresel değerlerin tanıtımı ve yöresel sanat birikiminin gelecek kuşaklara aktarımı amacı ile düzenlenen “Kaya Halısı ve Fethiye Kilimi Sergisi”nin hayata geçmesine katkı sağlayan katılımcılara plaketlerini Fethiye Kaymakamı Eyüp Fırat ve Fethiye Belediye Başkanı Alim karaca taktim etti. 23 Kaya Halısı ve çok sayıda Fethiye kiliminin bulunduğu sergi 24 Haziran’a kadar açık olacak.
Fethiye Kaya Halısı
Fethiye Kaya Halısı yöreye göç etmiş olan Türkmenler ile daha önceden burada yaşayan yerel halkın kültür etkileşiminden doğmuş ve 19. yüzyıl başlarından itibaren halı dokuması yaygınlaşmaya başlamıştır. Dokumacılar tarafından geçmişten bu yana dokunan halılarda, motiflerin aslına sadık kalarak yorumlanan bitkisel motiflerin madalyon veya köşe-göbek tarzında dokuması ile oluşturulan Fethiye Kaya Halıları küçük boyutlu halılardır. Tamamı el eğirme ve kök boyalarla yapılmış olan bu halılar çok renkli bir kültüre sahip olmasından dolayı parlak ve kontrast renklerden oluşur. Ana renk kırmızı ve lacivert olup, bunun yanında yeşil (zeytunen), mavi, siyah, beyaz ve turuncu renkler de ağırlıklı olarak kullanılmaktadır.
