Seydikemer İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü İlçemizde bulunan zeytin üreticilerini Mevsimin yağışlı ve soğuk seyretmesinden dolayı “Zeytin Dal Kanseri”ne karşı uyardı.
Müdürlükten yapılan açıklamalarda şunlara değinildi; “Bölgemizde güz ve kış aylarının yağışlı ve soğuk seyretmesi bütün canlılarda olduğu gibi bitkilerde de hassasiyeti artırmaktadır. Kış mevsiminin aşırı soğuk ve özellikle donlu geçen günleri, zeytin ağaçlarının uç sürgünlerinde kabuk çatlamalarına ve bazen de kurumalara sebep olmaktadır. Oluşan bu çatlaklar ve yaralar, bitki hastalık etmenlerinin girişini dolayısıyla da bulaşma ve yayılmanın artmasına sebep olmaktadır. Zeytin Dal Kanseri (Pseudomonossavastanoipv. savastanoi) diye adlandırdığımız zeytin dallarında ur ve siğil oluşturarak kendini gösteren, bakteriyel kaynaklı hastalık etmeni de mevcut mevsim şartlarda yayılma riski taşımaktadır.
Zeytin ağacı sürgünlerini kurutarak yıldan yıla zayıf düşürüp, çalılaşma ve verimden düşmeye sebep olan bu hastalık etmeni, hava sıcaklığının 12 oC ‘e ulaşmasıyla birlikte harekete geçmekte ve mevsimin yağışlı günlerinde hızla bulaşmalara neden olmaktadır. Unutulmamalıdır ki bu tür hastalık etmenleri yağmur suyu, toprak, budama alet-ekipmanı, aşı kalemi ve aşı gözü, hasat sırıkları ve diğer ekipmanlar ile bulaştığından; mücadelesi için en başta yapılması gereken şeyler bulaşmayı önleyici tedbirlerdir. Bu nedenle Zeytin Dal Kanseri hastalığına karşı dikkatli olunması ve gerekli tedbirlerin alınması bitki sağlığı ve verimi açısından önem arz etmektedir.” Dendi.
Ayrıca genel olarak zeytin kalitesi için, yapılması gereken bitki sağlığı uygulamaları olarak ise şunları belirttiler; 2018 yılı, zeytin periyodisitesi açısından çiftçi tabiriyle ‘yok yılı’ olup, verimin düşük olduğu yıllardandır. Zeytinde periyodisite; zeytin ağaçlarının bir yıl meyve verip, ertesi yıl ya hiç vermemesi ya da çok az meyve vermesi olarak tanımlanmaktadır. Oluşma derecesini iklim koşulları ve kültürel uygulamalar ve diğer bakım işleri etkilemektedir.
Bu yıl ki zeytin üretim sezonunda, verim açısından periyodisite etkisiyle verim düşüklüğü söz konusu olmakla birlikte, farklı etkilerden kaynaklanan kalite sorunu ve dökülme problemi görülmektedir. İl ve İlçe Müdürlüğümüz personellerince; zeytinde hastalık ve zararlı gözlem ve sürveyleri bütün sezon boyunca yürütülmektedir. Özellikle meyvenin yağlanmaya başlamasıyla birlikte, birçok farklı etkenden kaynaklanan; zeytin meyve kalitesini olumsuz şekilde etkileyen şekil bozuklukları, lekeler, çürüme, dökülme vb. şekilde kendini gösteren zararlar görülmektedir. Bunlar birçok etmen ve faktörden kaynaklı olabilmektedir;
1.Zeytin sineği mücadelesinin zamanında ve gerektiği şekilde yapılmaması,
2.Özellikle ürünün az olduğu yıllarda bahçelerde bakım yapılmaması,
3.Bakım yapılmayan bahçelerde bırakılan kuru dallar, budama artıkları, çürümeye bırakılmış meyveler vb. bitki artıklarının, bitki hastalık ve zararlıları için beslenme, barınma ve üreme ortamı oluşturması,
4.Zeytin Halkalı Leke hastalığı mücadelesinin gerektiği şekilde yapılmaması,
5.İklim değişikliklerinden kaynaklı dengesiz yağış, sıcaklık vb. etkilerin bitki fenolojisi, hastalık gelişimini, zararlı biyolojisini etkilemesi ve değiştirmesi,
6.Yine iklim değişikliklerine bağlı olarak bitki sağlığında etkili ikincil (seconder) etmenlerin ön plana çıkabilmesi gibi birçok faktör bitki sağlığına ve zeytin kalitesine etki etmektedir.
Zeytin sineği ve zeytin kızılkurdu her yıl az veya çok zararı olabilecek şekilde doğada var olan zararlılardandır ve zeytin sineği için yapılan zirai mücadele her iki zararlıyı da kontrol altına almaktadır.
Zararlı böcekler yanında farklı fungal etmenlerden veya fizyolojik etkilerden kaynaklanan zararlarda gözlenmektedir. Mevcut üretim sezonunda seyreden yağış ve sıcaklığın; hastalık, zararlı gelişimine etkisinden kaynaklı o yıla özgü oluşabilecek zararlarda söz konusu olabilmektedir. Geçmiş yıllarda görülmeyen, farklı bir semptomla karşılaşılması durumunda alınan numuneler uzmanlar tarafından incelenmek üzere laboratuvarlarda analize alınmaktadır.
Birçok farklı etmen ( zeytin sineği, zeytin kızıl kurdu, zeytin halkalı leke, antraknoz veya başka bir etmen) ya da fizyolojik faktörlerden (sıcaklık, yağış, kuraklık gibi dengesiz iklimsel etkiler) kaynaklanabilen zeytinde kalite sorununa neden olan durumlar için alınacak önlemler ve yapılması gerekenler şunlardır:
1.Zeytin Halkalı Leke hastalığına karşı mücadelenin doğru ve zamanında yapılması,
2.Zeytin Sineği zararlısına karşı doğru ve zamanında, gerektiği şekilde mücadele edilmesi,
3.Zeytin verim yılında olsun olmasın, halkalı leke hastalığına karşı mücadelenin yapılması, meyve az olsa da sinek zararına karşı önlem alınması önemlidir.
4.Toprak ve yaprak analizine göre bitki besleme ve gübreleme uygulamalarının yapılması, bitkinin, olumsuz fizyolojik etkilere karşı dayanıklılığını artıracaktır.
5.Özellikle üretim sezonu sonunda her türlü bağ ve bahçelerde bitki artıklarının ortadan kaldırılması, kuruyan ağaç dallarının yakılması ya da öğütülerek gömülmesi, çürümüş meyvelerin ortada bırakılmaması çok önemlidir.
- Ağaçların iç kısmı güneş ve hava alacak şekilde budamaların yapılması; fungal hastalıkların gelişiminin önlenmesi ve sağlıklı sürgün gelişimi gibi birçok açıdan önemlidir.”dedi.
Haber/Foto:Hakan Çelikdemir
