Fethiyeli emlakçılar gayrimenkul sektöründeki durgunluğu ve fiyat artışlarını değerlendirdiler. Fethiye Emlakçılar Derneği başkanı Serdar Oğuz organizesinde gerçekleştirilen sektör değerlendirme toplantıları ara vermeden devam ediyor. Angel Homes Gayrimenkul ve Emlakçılık kuruluşu ev sahipliğinde gerçekleşen sektör değerlendirme toplantısına; Fethiye Emlakçılar Derneği başkanı ve Tlos emlak firması sahibi Serdar Oğuz, Angel Homes gayrimenkul firması sahibi Mehmet Emin Toğluk, Mavi Emlak firması sahibi Osman Kahraman, Premium Gayrimenkul firması sahibi Müjdat Işık, Sedef İnşaat ve Emlak Danışmanlığı sahibi Ali Doğan Sedef ve Mehmet Ulusoy, Şehir Bölge Plancısı Şükrü Dağlı, Babadağ Emlak sahibi Okan Tuncer, Büyükkoca Emlak firması sahibi Mehmet Büyükkoca, Toydemir Emlak firması sahibi Ertan Toydemir katıldı.
“HERKES EMLAKÇI VE MÜTEAHHİT OLMUŞ”
Emlak ve gayrimenkul sektöründeki gelişmelerin değerlendirildiği toplantıda yaşanan sorunlar konuşuldu. Emlak ve gayrimenkul sektöründeki gelişmeleri değerlendiren Mavi Emlak firması sahibi Osman Kahraman “Öncelikle değerlendirme toplantılarımızı gerçekleştiren Serdar başkanımıza ve toplantıya ev sahipliği yapan Angel Homes firmasından Mehmet Emin Toğluk kardeşimize teşekkür ediyorum. Emlak ve gayrimenkul sektörü ülkemizin en önemli sektörlerinden birisi olmaktadır. Emlak sektöründeki gelişmelerden dolayı emlakçı olmayan bir çok kişi mesleğimize talip olmaktadır. Önemli olan bu mesleğe uzun yıllardır emek vermiş, piyasayı bilen ve alt yapısı olan kişilerin sektörde söz sahibi olmasıdır. Herkes emlakçı ve müteahhit olmuş bir durumdayız. Emlak piyasasında bu günlerde ciddi bir durgunluk yaşamaktayız ve sıkıntılarda çok büyük. Bence bunun birinci nedeni; biraz önce bahsettiğim gibi ofisi bile olmayan kişilerin bu işi yapmaya çalışmış olmasından ve rakamları yükseltmesinden kaynaklanmaktadır. Önümüzde bir kış dönemi var ve kış aylarının emlak açısından zor geçeceğini düşünmekteyim. Fiyatlar biraz düşmeye başladı fakat yeterli değil, rakamların gerçek piyasa fiyatlarına ulaşması gerekiyor. Dolayısıyla satış yapamıyoruz. Satış yapamamamızın diğer bir nedeni ise konut kredilerinin durmuş olması ve konut kredisi faizlerinin çok yüksek olmasıdır. Kredileri açmaları gerekiyor. Gerçekten kiradan kurtulup ev sahibi olmak isteyen yerli vatandaşlarımızı bu durum çok etkiliyor. Yabancı satışları da durma noktasında. Rakamlar piyasa fiyatının çok üstünde. Eğer satış rakamları piyasa fiyatı sınırına gelirse satışların artacağına inanıyorum. Nakit’e ihtiyaçtan dolayı da fiyatları düşen gayrimenkuller oluyor. Yılbaşına doğru bu tür satışların artacağına inanıyorum. Halkımızın bilgilendirilmesi gerekiyor. Profesyonelce bu mesleği yapan kişilerin emlak piyasasına yön vermeleri gerekiyor” dedi.
“NETİCE DE EMLAK BİR ŞEKİLDE DEVAM EDECEKTİR”
İnşaat maliyetlerinin artışından dolayı emlak piyasasının çok etkilendiğini ifade eden Sedef İnşaat ve Emlak Danışmanlığı sahibi Ali Doğan Sedef konuşmasında “emlak fiyatları yükseliyor. Bunun ana nedeni inşaat maliyetlerinin artmasıdır. Önümüzde bir yerel seçim süreci var. Piyasanın hareketleneceğine inanıyorum. Tabi ki emlak ve inşaat piyasasının hareketlenmesi için kredilerin düşük faizli olarak açılması gerekiyor. Ukrayna-Rus savaşı nedeniyle turizm bölgelerinde özellikle Fethiye’de emlak piyasasında satış ve kiralamalarda bir hareketlilik yaşandı. Bu hareketlilik Ruslara getirilen kota sınırlaması ile durdu. Enflasyonun ve inşaat maliyetlerinin artması nedeniyle yabancı satışlarında büyük bir azalma var. Fethiye çok güzel bir coğrafya ve her zaman talep alan bir bölge. Emlak piyasasından durgunluğun ana sebebi özellikle Fethiye bölgesinde; arsa ve inşaat maliyetlerinin çok artmasıdır. Fiyatlar yüksek ama bence bir derece yüksek. Çokta yüksek değil. Fakat ne olursa olsun emlak her zaman bir şekilde devam eden bir sektördür. Zaman zaman fiyatlar yükselmiştir sonra inmiştir ve netice de emlak bir şekilde devam edecektir. Bu bölgeye de her zaman bir talep olacaktır” dedi.
“GELİRLER ÇOK DÜŞÜK KALDI”
Şehir Bölge Plancısı Şükrü Dağlı’da konuşmasında “ekonomide yaşanan sıkıntılar ve yüksek enflasyon karşısında halkın alım gücünün azalmasından dolayı zor günler yaşıyoruz. Ekonominin canlanması gerekiyor. Halkın alım gücünün artması gerekiyor. Hangi meslekte olursa olsun gelirler çok düşük kaldı. Örnek vermek gerekirse bir devlet memuru eskiden emekli olduğunda bir kıdem tazminatıyla bir gayrimenkul alabiliyordu. Ekonomik şartların iyileşmesi, döviz kurundaki baskının kalkması ve serbest piyasa koşullarının oluşması gerekiyor. Fethiye’de emlak sektöründeki durgunluğun düzelmesi için bir taraftan halkın alım gücünün artması gerekiyor, diğer taraftan da döviz kurundaki baskı kalkacak ki; yabancılar için fiyatlar cazip hale gelsin. Bu gidişatın 2-3 sene süreceğini düşünüyorum. Hakikaten emlak piyasasını bu süreçte zor günler bekliyor” dedi.
“İMAR ÇALIŞMALARININ VE KONUT ALANLARININ AÇILMASI GEREKİYOR”
Emlak piyasasını değerlendiren Premium Gayrimenkul firması sahibi Müjdat Işık’ta açıklamasında “Fethiye’miz güzel bir memleket. Hem yerli hem de yabancı açısından cazip ve talep gören bir bölge. Dolayısıyla buraya yerleşip, yaşamak isteyen bir çok insan var. Talep olduğu zaman fiyat yükselir. Bu ekonomide genel bir kuraldır. Fethiye’de arsa ve konut olarak talepler var. Fethiye’de emlak piyasasında ki artışın ana sorunu dar bir alanda kısıtlı kalmış olmasıdır. Bu durumdan dolayı Fethiye’nin çevresi de bu durumdan etkileniyor. Örnek vermek gerekirse Seydikemer. Yani bölgemizde yeni imar çalışmalarının ve konut alanlarının açılması gerekiyor. İmar uygulamalarının bir an önce gerçekleşmesi gerekiyor. Eğer bunlar yapılırsa fiyatların geri geleceğini düşünüyorum. Fethiye’de arsa ve bina az olduğu için fiyatlarda yükselmeye devam edecektir. Arkadaşlarımızın ifade ettiği gibi arsa ve inşaat maliyetlerin artışı, kredilerdeki yetersizlikler ve yüksek faizler de fiyatları etkileyen nedenler olmaktadır” dedi.
“KÖY YERLEŞİK ALANLARININ İMARA AÇILMASI GEREKİYOR”
Büyükkoca Emlak firması sahibi Mehmet Büyükkoca’da değerlendirmesinde “arkadaşlarımızın söylediklerine katılıyorum. Piyasayı iki türlü değerlendirmek gerekiyor. Birincisi emlak piyasasındaki durgunluğun nedenlerini arkadaşlarımız açıkladı. İkinci bir durum var. Elinde arsa ve arazi dediğimiz ana malzeme olup da konut’a gerçekten ihtiyacı olan özellikle; kırsalda ve köylerde yaşayan insanların önünü açmak gerekiyor. Bence bu çok önemli; köy yerleşik alanlarının belirli bir düzenleme ile bu ihtiyacı karşılayacak şekilde imara açılması gerekiyor. Aynı zamanda kaçak yapılaşmanın da önüne geçilmiş olur diye düşünüyorum. Çarpık yapılaşma, çevre kirliliği gibi bir çok sorunlar doğuyor. Kaçak yapılaşmadan dolayı ceza kesiliyor ve bu ceza ile kaçak yapı yasal hale geliyor ve bir şekilde elektrik ve su bağlanıyor. Bu bölgelerde sorunlar çok, bunlarda fiyatları etkileyen nedenlerden birisi olmaktadır” dedi.
“RAYİÇ FİYAT DİYE BİR ŞEY KALMADI”
Sedef İnşaat ve Emlak Danışmanlığı firmasından Mehmet Ulusoy’da açıklamasında “her sektörde olduğu gibi emlak sektörünün de sorunları vardır. Fethiye ölçeğinde bu sorunları ikiye ayırmak gerekiyor. birincisi ülkede yaşanan yüksek enflasyon, hayat pahalılığından dolayı bizim sektörümüzde nasibini almaktadır. Fethiye ülkemizin cennet yerlerinden birisidir. Dolayısıyla 36 yıldır bu şehirde yaşamaktayım ve Fethiye’ye sürekli bir talep var. Bu talep pandemi döneminden sonra ve Ukrayna-Rus savaşından dolayı çok arttı. Aslında bu Fethiye için bir şans. Ancak yüksek enflasyon ve ekonomide yaşanan sorunlardan ve inişli, çıkışlı sıkıntılardan dolayı etkileniyoruz. Arkadaşlarımızın bahsettiği gibi konut kredisi olayı hemen hemen kalktı. 300 bin lira ile sınırlı. İkincisi konut fiyatlarının yükselmesinde aynayı kendimize tutmak gerekiyor. Portföy toplamak adına mal sahibine yüksek fiyat veren bazı emlakçıları görmekteyiz. Bu anlayış konut fiyatlarının yükselmesine sebep oluyor. Rayiç fiyat diye bir şey kalmadı. Eskiden konutun eskimi, yenimi ve kalitesine göre değerlendirmeler yapıyorduk fakat şimdi kalmadı. Fiyat mal sahibin iki dudağı arasında. Yani mal sahibi benim yerim 5.5 diyor fakat gerçekte senin yerin 4 olmaktadır diyemiyoruz veya kabul ettiremiyoruz. Bu durumda fiyatları yükseltiyor. Bu artıştan dolayı birazda emlak sektörünün payı olduğunu düşünmekteyim. Fakat gelecekten umutsuz değilim. Umutluyum” dedi.
“MUTLAKA KREDİLERİN AÇILMASI GEREKMEKTEDİR”
Toplantıya ev sahipliği yapan Angel Homes gayrimenkul firması sahibi Mehmet Emin Toğluk’ta açıklamasında “Çoğunlukla yabancılara satış yapan bir kuruluşuz. Emlak piyasasındaki durgunluk ve fiyatlarının artmasını; ekonomik sıkıntı, bankaların konut kredisi vermemesi ve kredilerdeki yüksek faiz nedeniyle yaşamaktayız. Arkadaşlarımız genel olarak bu konulara değindiler. Dünyaya baktığımızda Avrupa, İngiltere ve Amerika’da fiyatlar geriledi. Türkiye’de de fiyatlar geri gelecektir ve olmaya da başlamıştır. Emlak piyasasında durgunluğun yaşanmaması için mutlaka kredilerin açılması gerekmektedir. Yabancı yatırımcı çok önemli ve biz çok dar bir alanda çalışıyoruz. Yabancı yatırımcı ekonomiye canlılık verir. Önünün açılması gerekiyor” dedi.
“ARKADAŞLARIMIZ TEVECCÜH GÖSTERİRLERSE DEVAM EDECEĞİZ”
Fethiye Emlakçılar Derneği başkanı ve Tlos emlak firması sahibi Serdar Oğuz’da konuşmasında “Fethiye Emlakçılar Derneği olarak sektörünün geleceği açısından değerlendirme toplantılarını düzenlemeye ve görevimizi yapmaya devam ediyoruz. Bu günde Angel Homes firmasındayız. Emin Toğluk kardeşime misafirperverliğinden dolayı teşekkür ediyorum. Fethiye Emlakçılar Derneğinin bu ay sonu olağan bir genel kurulu var. Arkadaşlarımız takdir ederlerse genel kurulda açıklamalarda bulunacağız. Değerlendirmeleri yapacağız. Arkadaşlarımız teveccüh gösterirlerse devam edeceğiz” dedi.
“YABANCILARIN KİRALAMA YÖNTEMİYLE İKAMETGAH ALMASINA SINIRLAMA GETİRİLDİ”
Açıklamasına devam eden Serdar Oğuz “emlak sektörü kredi ile dönen bir sektör. Kredi musluklarının azalması, faizlerin yükselmesi piyasamızı etkilemektedir. Piyasanın canlanması için kredi faizlerinin bir’i aşmaması gerekiyor. Faiz oranları 0.98 veya 0.99 şeklinde olmalıdır. Konut kredisi faizlerinin 1.25’e kadar yolu var yani 1.25’e kadar konut satılabilir fakat bir’i aştığında genel olarak insanların gelir düzeyini aşacağı için insanlar konut almakta zorlanır. Vatandaşların gelir seviyesi enflasyonun altında kaldığı için kredi faizlerinin yüksek olması nedeniyle emlak alacak vatandaşlarımız reel gelir düzeyinde kredi kullanamamaktadırlar. Arkadaşlarımız bu konuyu açıkladılar. Yabancılara konut satışlarının azalması ile ilgili de şunu belirtmek istiyorum. Yabancıların konut satış kotası dolmadı, yabancıların ikamet kotası doldu. Yani konut satın almadan kiralama yöntemi ile konut edinmek isteyen yabancılar nedeniyle Muğla bölgemizde ikamet kotası doldu. Son iki yılda kiralama yöntemiyle yabancıların ikamet alması çok arttı. Türk vatandaşlarımızı korumak ve piyasadaki kira artışlarını kontrol etmek adına hükümetimiz; yabancıların kiralama yöntemi ile ikametgah almasına kısıtlama getirdi. Bu aslında kira artışlarını önlemek adına doğru bir karardır. Piyasayı dengelemek adına da ev sahipleri için de % 25 kira artışı idari kararı getirildi.
“ŞAHSİ KANAATİM OLARAK FETHİYE’NİN İL OLMASINA TARAFTARIM”
Emlak piyasasını etkileyen sadece kredi ve imar sorunları değildir. Türkiye’nin göç politikasını düzenlemesi lazım. Türkiye’ye iltica eden kişilerle, yerleşmeyi düşünen kişilerin düzenlenmesi gerekiyor. Türkiye nüfus planlaması ile ilgili 30 yıllık bir politika ortaya koyması lazım. Türkiye’ye davet edilen göçmenlerle ilgili bir göç politikası getirilmesi gerekiyor. Tüm bunlar yabancıların mülk satın almasını etkileyici konulardır. Çünkü her yıl % 3 ile 5 arasında yabancılar Türkiye’den gayrimenkul satın alıyorlar. Bu da ekonomi için önemli bir rakam olmaktadır” dedi. Gazetemiz muhabirinin sorusunu yanıtlayan Serdar Oğuz “Fethiye’nin il olmasını şahsen ben istiyorum. Bu düşüncemi dernek başkanı olarak değil Serdar Oğuz olarak söylüyorum. Şahsi kanaatim olarak Fethiye’nin il olmasına taraftarım. Bu konuda şehir plancısı olan üyemiz Şükrü bey açıklama yaparsa daha doğru olur” dedi.
“ESKİSİNDEN ÇOK DAHA FAZLA SORUN GETİRECEKTİR”
Fethiye’nin il olması konusunda açıklama yapan Şehir Bölge Plancısı Şükrü Dağlı açıklamasında “Benim de şahsi görüşüm şudur; Fethiye’nin il olmasının mutlaka faydaları olacaktır fakat Fethiye’nin il olması durumunda konut ve imar sorunu çözülmez. Daha da artar. Çünkü Fethiye’de yer yok. Tabi ki Fethiye vilayet olduğu zaman bir para girecektir ve bir takım faydaları da olacaktır. Fakat Fethiye başta şehir merkezi olmak üzere yoğunluğu da çok daha fazla artacaktır. Yani Fethiye merkeze resmi dairelere gelen insan sayısı çok daha fazla çoğalacaktır. Nüfus’ta çok daha fazla artacaktır. Bu da eskisinden çok daha fazla bir sorun getirecektir. Fethiye bir iş ve ticaret merkezi değil bir turizm bölgesi. Tamam pandemi’de bir göç aldık, Ukrayna ve Rus savaşından dolayı da bir göç aldık, ondan önce İngilizler geldi, deprem den dolayı da bir göç aldık ama bu göçleri Fethiye’nin iş ve ticaret potansiyeli açısından almadık. Yaşamak için güzel bir yer olduğumuzdan dolayı aldık. Fethiye kenar mahallelere kadar doldu, taştı. İl olduğunda bu doluluğu taşıyacak bir iş ve ticaret potansiyeli yok. Fethiye il olduğunda bu göçü kaldıramaz. Fethiye bir ÖÇK bölgesidir, hassas bir bölgedir ve Fethiye’nin genişleyecek bir yeri bulunmamaktadır. Kaçak yapılaşmadan dolayı Fethiye’nin her yerinde büyük bir doğa tahribatı ve çarpık yapılaşma vardır. Bu durum daha da artacaktır. Bence bu kararın verilmeden önce çok iyi bir planlamanın yapılması gerekiyor” dedi.
