Boyun Ve Bel Sağlığı Üzerine Koruyucu Fizyoterapi
Fizyoterapi denilince akla ilk gelen bir hastalık veya sakatlık durumunda alınan tedavi şeklidir. Çünkü sağlıklı iken sağlıklı yaşantımızı devam ettirebileceğimiz bir yaklaşım olarak düşünmeyiz. Nasıl grip veya nezle olmamak için C vitamini bol meyveler tüketiyorsak, bel-boyun ağrılarının oluşumunu engellemek için de dikkat etmemiz gereken basit kurallar var.
Bazılarımız vücut yapısı (kilo, duruş bozuklukları… vs.) ve mesleki zorluklardan kaynaklı bel-boyun ağrılarının oluşmasına daha yatkındır. Bilgisayar başında çalışma, ağır bir eşya taşıma, evde süpürge yapma, uzun süre aynı pozisyonda çalışma (kuaförler, diş hekimleri gibi…) bu ağrıların oluşmasına zemin hazırlamaktadır. Elimize aldığımız her 1 kg özellikle bel ve diz eklemlerine 4-6 katı kadar yük olur. Bu yükün elimizde değil de, bir de vücudumuzda taşıdığımız, yani atamadığımız bir yük olduğunu düşünürsek; eklemler için çok daha yıpratıcı bir etki oluştururuz.
O kadar yoğun iş temposundan sonra bir de spora ya da egzersize zaman ayırmanın zorluğunu herkes bilir. Ama gün içerisinde 5-10 dk lık küçük aralarda yapılacak germe egzersizleri, oturmada ve ayakta yapılacak aktif eklem hareketleri ile ileride oluşabilecek, günlük yaşam kalitenizi olumsuz etkileyecek ağrıların önüne geçmiş olursunuz. Yapılacak küçük egzersizler yanında uzun süre bilgisayar başında çalışanlar için bilgisayar ekranının yaklaşık olarak göz hizasında olması,mouse kullanırken dirseğin havada kalmaması (eşit yükseklikteki masa ve sandalye kolçağı ile ayarlanabilir), dizüstü bilgisayar kullananlar için ayrı bir klavye kullanımı ya da bilgisayar ekranını biraz daha yatay olarak kullanma gibi ergonomik çözümler üretilebilir. Uzun süre aynı pozisyonda çalışanlar en fazla 2 saatte bir en az 5 dk lık egzersiz ve dinlenme araları vermelidir. Evde süpürge yaparken süpürge sapının uzun olması öne eğilerek süpürge yapmayı önleyecektir. Bir ağırlığı kaldırırken karın kaslarınızı kasıp omurganızı destekleyerek doğal bir korse oluşturmak belde oluşabilecek zararı azaltmaktadır. Yine, bir ağırlığı yerden alırken eğer dizlerinizde bir problem yoksa dizlerinizi bükerek eğilme belinize binecek yükü azaltır. Bir ağırlık taşırken ani bir şekilde sağa veya sola dönme gibi rotasyonel hareketlerden de kaçınarak bel ve dizinize binecek ekstra yükleri engellemiş olursunuz. Yanınızda taşıdığınız çantaları sürekli aynı tarafta kullanmak ‘fonksiyonel skolyoz’ dediğimiz omurga eğriliklerine neden olabilmektedir. Bunun için de taşıma şeklini ara ara değiştirmek gerekir.Özellikle bitmek bilmeyen ödevlerle uğraşan, uzun süre masa başında kalan, yeni yazı yazmayı öğrenen çocuklarımızın da bu gibi problemlerle uğraşmamaları için çocuğa uygun masa sandalye seçimi çok önemlidir.
Yapılabilecek egzersizlere gelince:
Otururken başın öne, arkaya, yanlara, her iki yan çapraz öne 10 ar sn lik germeleri
Her yöne aktif normal eklem hareketleri.omuz kuşağı için kolun yukarı,yana ve öne yapılacak germe ve normal eklem hareketleri
Bir masa kenarında tutunarak ayakta dururken bacağın öne, yana ve arkaya hareketleri
gibi çeşitlendirilebilir. Bu hareketleri düzgün yapabilmek için bir uzmana danışılabilir. Eğer sizi zorlayan bir bel ve boyun ağrınız varsa bir uzmana danışmadan bu hareketler yapılmamalıdır.
Günlük yaşamdaki mikrotravmalar, uykusuzluk,stres, artmış torakal kifoz (kambur) gibi duruş bozuklukları; bel, boyun ve omuz kuşağında miyofasiyal tetik noktalara ve fibrozitlere neden olabilmektedir. Aktif tetik noktaların yansıyan ağrıları bazen protrüzyon tarzı fıtık ağrıları ile karışabilmektedir. Tanının netleşmesi için detaylı bir fizik muayene gereklidir.
Eğer yapabiliyorsa kişinin kendine uygun sporu seçip haftada iki veya üç gün bunu uygulaması, hem ağrısız bir vücut hem de kişinin güne özgüvenli ve dinamik bir şekilde başlamasını sağlayacaktır.
Sağlık ve mutlulukla kalın.
