Muğla’da yürütülen arkeolojik kazılara yardımcı olmak, Muğla’nın tarihi ve kültürel varlıklarının tanıtımını sağlamak, tarih ve kültür değerlerini sevdirmek, gerek ulusal gerekse uluslararası tanıtımına ve gelişimine daha geniş katkı sağlamak amacı ile Kissebükü Anastasiapolis Antik Kenti ile Bozukkale batığı için hazırlanan destek protokolü Vali Orhan Tavlı başkanlığında imzalandı. Vali Orhan Tavlı Başkanlığında, Sahil Güvenlik Güney Ege Grup Komutanı SG. Binbaşı Süleyman Ercan, İl Kültür ve Turizm Müdürü Dr. Zekeriya Bingöl, Türkiye Seyahat Acenteleri Birliği Başkanları Özgen Uysal – Suat Esin – Yüksel Aslan, Muğla Turist Rehberleri Odası Başkanı Hamdi Turhan ve Bodrum Su Altı Arkeoloji Müze Müdürü Hüseyin Toprak ile Kazı Bilimsel Danışmanlığını Prof. Dr. Hatice Özyurt Özcan’ın yürüttüğü Bodrum ilçesine bağlı Kisebükü Anastasiapolis Antik Kenti ve Bozukkale Sualtı Kazısı için hazırlanan destek protokolü taraflar arasında imzalandı.
“SADECE BİR ÖREN YERİ OLARAK TANIMLAMANIN ÖTESİNE TAŞIMAKTADIR”
Muğla’nın Bodrum İlçesine bağlı Mazı mahallesinde yer alan Kissebükü, Bodrum’a 20 km uzaklıkta, etrafı dağlarla çevrili küçük bir körfez görünümündedir. Kissebükü Koyu, Kıyı Karia’nın iki önemli antik kentinin Keramus ve Halikarnassus’un sahil yönündeki kesişme noktalarından birini oluşturmaktadır. Günümüzde “Kissebükü” bazı yayınlarda da “Alakışla” olarak adlandırılan koyun Geç Antik Çağın’daki isminin Anastasiopolis olduğu ileri sürülmektedir. MS 5 yüzyılın başlarında kurulmuş olan kentin MS 7. yüzyılda Arap akınlarının başlamasıyla diğer sahil kentleri gibi terk edildiği düşünülmektedir. İlk yerleşim yeri, körfezin kuzeyinde sahile 200 m mesafede, tüm koya hâkim bir tepe üzerine kurulmuş olan, iç ve dış surlarla çevrili, Arkaikten Roma dönemine kadar uzanan arkeolojik bulgular sunan akropoldür. Sahil boyunca kıyıya paralel uzanan yapıların tamamı Geç Antik Çağ olarak da adlandırılan Erken Hristiyanlık Dönemine aittir. Kent, koyun yarım ay biçimli fiziki yapısına uygun olarak tasarlanmış bir liman yerleşimidir. Koyun kuzeyinde, liman yapılarının yanı sıra, kilise ve mezar yapısı ile kuzeydeki yamaçlara doğru devam eden işlevlerini henüz belirlenemeyen birçok yapı kalıntısı bulunmaktadır. Limanın batısındaki sahil boyunca kentin önemli dini yapıları kıyı çizgisine paralel olacak şekilde sıralanmıştır. Bunlar; vaftizhane, kilise, kiliseye bitişik bir şapel ve hamamdır. Kıstağın güneyinde ise iki katlı düzenlenmiş kamu yapıları, hamam, karşılıklı sokaklar, konutlar, kule ve sarnıçlar bulunmaktadır. Etrafı dağlarla çevrili, karadan ulaşımı oldukça zor olan koyun bugün de kullanılan bazı yolları, antik dönemlerden günümüze kadar devam eden uzun soluklu bir yerleşime işaret etmektedir. Cumhuriyet dönemine ait sarnıç, konut ve şehit mezarı kentteki Türk dönemi izlerini oluşturmaktadır. Kissebükü anıtsal kalıntılarının yanı sıra uzun sahil şeridi ile deniz turizminin de önemli uğrak noktalarından biri durumundadır. Ayrıca günümüzde tarım faaliyetlerinin de aktif olarak sürdürülüyor olması koyu, sadece bir ören yeri olarak tanımlamanın ötesine taşımaktadır. Vali Orhan Tavlı, Muğla’daki antik kentlerin önemine vurgu yaparak, bu protokol ile Muğla İl Kültür Turizm Müdürlüğün ilgilendiği antik kentlerin diğer kurumlarla da iş birliği içinde sahip çıkarak daha aktif hale gelmesi için uğraş verdiklerini söyledi.
“ARKAİK DÖNEM’E TARİHLENEN BATIK 31-47 METRE DERİNLİKTE YER ALMAKTADIR”
Bakanlar Kurulu’nun 01/05/2017 gün ve 2017/10228 sayılı kararı ve Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile yürütülen ülkemizdeki ilk yerli ve milli arkeolojik sualtı kazısı olan “Bozukkale Sualtı Kazısı” Dokuz Eylül Üniversitesi, Deniz Bilimleri ve Teknolojisi Enstitüsü bünyesinde, Doç. Dr. Harun Özdaş başkanlığında bir ekiple gerçekleştirilmektedir. Türkiye Batık Envanteri-Mavi Miras Projesi kapsamında yürütülen araştırmalarda keşfedilen batığın kazısına 2017 yılında başlanmıştır. MÖ.7.yy. sonu Arkaik Dönem’e tarihlenen batık 31-47 metre derinlikte yer almaktadır. Kıbrıs kökenli olduğu anlaşılan geminin ana kargosunu mortaryumlar (büyük seramik tabaklar) oluşturmaktadır. Kazı çalışmalarında Kıbrıs, Fenike ve Milet-Samos amphoraları ile çok sayıda balık ağı ağrılıkları, taş çipolar, küçük boyalı seramik kaplar ele geçmiştir. Ayrıca bugüne kadar toplam 13 adet pişmiş toprak ve kireçtaşından heykel bulunmuştur. Buluntular, geminin standart bir ticaret gemisinden çok, özel bir kargoya sahip ve muhtemelen tapınağa sunu malzemesi taşıyan bir gemi olduğunu göstermektedir. Ayrıca geminin rotasının Mısır, Fenike ve Kıbrıs üzerinden Ege bölgesi olduğu anlaşılmaktadır. Kazı alanı, karadan ulaşım bulunmayan tam mahremiyet bölgesinde yer almakta olup, en yakın yerleşim deniz yoluyla 30 dakika mesafededir. Bu nedenle tüm çalışmalar araştırma gemisi üzerinden yürütülmektedir. Batığın derinde yer alması nedeniyle, dalışlarda saf oksijen dekomprasyonu yapılmaktadır. Kazı ekibinde farklı disiplinlerden bilim insanlarının yanı sıra eğitmen balıkadamlar, sualtı kameramanları, karışım gaz derin su dalgıçları ile dalış hastalıkları doktorları da yer almaktadır. Bozukkale Batığı Akdeniz’de bugüne kadar bulunan Arkaik döneme ait ilk ve tek heykel batığıdır. Bu kazı çalışmaları ile Ülkemiz sualtı arkeolojisinde bir ilke daha imza atmıştır. 1960 yılından günümüze kadar geçen sürede, birçok farklı ekip tarafından kıyılarımızda gerçekleştirilen sualtı arkeolojik araştırma ve kazılarında, daha önce rastlanmayan bu buluntular arkeoloji bilim dünyasına önemli veriler sunacak niteliktedir. Vali Orhan Tavlı, Muğla’daki antik kentlerin önemine vurgu yaparak, bu protokol ile Muğla İl Kültür Turizm Müdürlüğün ilgilendiği antik kentlerin diğer kurumlarla da iş birliği içinde sahip çıkarak daha aktif hale gelmesi için uğraş verdiklerini söyledi. Toplantının sonunda Kazı Başkanları da yaptıkları kazılarla ilgili kısa bilgiler sunarak bilgilendirme yaptı.(HABER MERKEZİ)
