28 YIL AYNI YERDE
Ununu elemiş, eleğini duvara asmış, çok okuyan bir dostumuz vardır. Bir araya geliverdiğimizde, ben, bir süreliğine dinleyicisi olmak zorundayımdır. Okuduklarından yaptığı çıkarsamaları ille de dile getirecektir; artık ne kadar dinleyebirseniz; o boyut size kalmıştır.
Dediklerinde de bayağı bir üsteler ha!; bu yaşında pek de eğilip bükülmeye zaten gelmez.
Bizler de ne edelim; bu edindiğimiz çevre insanlarımızı, Almanya’dan, Fransa’dan, İtalya’dan ya da başka başka diğer ülke insanları ile değiştirebilme olanağına sahip değiliz; birlikte yaşamayı sürdüreceğiz. Hem ne demişler bizim o güngörmüş kişilerimiz; “Ahbap kusuruyla taşınır.”
İyi de bu kişiler öğle de çetincevizler ki hem olanı biteni biliyorlar hem de üzerlerine düşeni yapacakları yerde, sürekli olarak yakınıp durmayı bırakıvermeyip bir matah sanıyorlar. Ülke yönetiminin eksiğini gediğini, yanlışını sayıp dökmede üstlerine yok! Katlanmak hiç de kolay değil.
Birinde de İran’da Şah’ın devrilmesiyle birlikte ülke dışına çıkmış ve uzun yıllar Fransa’da yaşamış kişinin geri dönmesiyle yaşadığı şaşkınlığı anlatıvermişlerdi. …O kişi, Tahran’da taksiciye “Tütün çarşısı’nda ineceğim.” demiş. Taksici, “Artık tütün camide satılıyor.” demiş. “O üniversite öğrencileri ne oldu?” demiş beriki(!) Taksici, “Onlar Hapiste.” diye yanıtlamış. “Ya o hapisteki hırsızlar nereye gitti?” diyecek olmuş taksideki kişi. “Onlar şimdi işin başındalar(!)” demiş taksici de(*). Bunu da bana o dost, gülerek aktarıverdi. Ben de kendilerine ne yapılması gerektiğine sözü getirerek, Brezilya’da, Lula, adlı araç fabrikası çalışanının 1978’de Askeri Yönetim Dönemi’nde nasıl önder eylemci olduğunu ve karşıtları birleştirerek 20 yıl içinde adım adım yönetime gelişini ve kısa zamanda dünyanın önde gelen ülkeleri arasına yükseltişini kısa öyküsünü anlatıverdim.
O da durdu duramadı; sözün altında hiç kalır mı; “Sen, Atatürk’ü hiç anlamamışsın(!).” dedi çıktı. “Bizim başka ülkelerden örnek almamız gerekmiyor.” diye söylenirken artık kalkıp ayrılyorduk.
Bu kişiler, nice zaman sonra elde ettiğimiz yerel yönetimi de eleştirmeden edemiyorlar. Eleştirmek şöyle dursun, yerden yere de vuruyorlar. Artık siz o aşamada ne söylerseniz söyleyiniz, sizi dinledikleri bile yoktur; varsa yoksa kendi söyleyecekleri ve söylediklerini umursarlar.
Sizin o kendinize söz geçirip egemen olma tutumunuzu zaman zaman zorladıkları, o dinginlik kat sayınızı bayağı bir aşındırdıkları, son kerte olan eşiğe getirdikleri bile olmuyor değil. Siz de işte o aşamada sesinizi yükseltip masanıza avuç içinizle sertçe vurursunuz. Parmak sallayan tavırlar sergilersiniz. İleri sürdüğünüz düşüncenize yeni açılımlar getirirsiniz. Öğlesi zorunlu olur.
Söz gelimi, kimin elinde sihirli değnek var ki, demeniz bile bağlayıcı bulunmaz.
O dostlarımıza göre önermeleri(!) hemen yerine getiri verilmeli; işin hiç kaçarı göçeri olmamalı! Öğle bir dünyanın olmadığını kabüllenen mi var?
Ben kendim de, dost, arkadaş, meslektaş söyleşi ortamlarında merkezin eksiğine gediğine, yanlışına elbet değinirim. İşin asıl can alıcı boyutunun ise eylem ve tepki ortaya koymak olduğuna inanırım. Nitekim o alanda katkı sağlamışlığım da vardır. Gelmiş geçmiş en büyük kamugörevlisi eyleminde, benim de imzam bulunuyor; taşaradan, bir otobüs dolusu kamu çalışanını Ankara’ya götürebilmiş kişilerdenimdir.
Kişiler sözlerinin arkasında öğle veya böyle durabilirler ama iş eylemde bulunmaya sıra geldiğinde yan çizildiği çok olur.
Aynı yerde bir eğitimci 28 yıl görev yapmışsa, ya her devrin adamıdır; suya sabuna dokunmamıştır ya da kendileri orada basbayağı unutulmuştur. Dile kolay! Bu az buz zaman dilimi mi?
Ben kendim, buralara gelmezden önce, mesleğe aynı tarihlerde başladığımız çalışma arkadaşlarımdan ayrışan biçimde; 20 yılda, 13 kez, aynı müdürlükte, istemeden yeri değiştirilmiş biriyim. Bu yaşadıklarımdan gocunmadığımı da kimse düşünmesin; elbet gocundum; ar ettim. Her bir değişimde sorumluluğum artmış olsa da ücretimde öğlesi bir değişim de söz konusu olmamıştır. Hatta bir süre sorumluluk kesintisi(!) de yapıl idi. Yıllar sonra edindiğim görevimle bağdaşan ilgili kadromu da buralara kendimi atabilmek pahasına geride bırakmayı bile yeğledim.
Sonrasında da Meslekte Yükselme Semineri koşulları gereği Bölge Müdürlüğü’müzün en başarılı çalışanı olarak hak ettiğim kadroma yükseltildim. Eğitimimi de bileğimin hakkıyla A. Ü. Açıköğretim Fakültesi’nde yükseltmiştim. Öğlelikle o eski çalışma arkadaşlarımı yakalayıp geride de bırakabilmiştim.
Bir başka boyut daha var; kışın ortasında sürülmeye de karşı çıkmış, kurumuma İdarî Dava açarak hakkımı, öğlelikle hukukumu korumuştum.
Dosyamda belge kakılıdır; onlar bayağı bir kalın başucu roman sayfasına denktir; gözümle gördüm.
Nerede o kendi memleketinde, aynı yerde 28 yıl kalarak emekliliği hak etmek! Gel, yan işler tut, kurs ver, paraya para deme! Seni yetkili kılalım; müdür yapalım, diye önerildiğinde ise, istemezük ayaklarına yatacaksın! Niye? Müdürler, her süreçte topun ağzındadırlar. Hiç bilmeyiz!
Neyse, bu kadar kaş kaldırtan(!) sözle yetinmiş olayım…
Herkese iyi haftalar…
_______________
(*) Aslında tümden aktaramadım. Onkisi daha açılımlı idi.
